Archive for the ‘Επίκαιρα (Πουρνάρα)’ Category

Ένα βλέμμα στον πραγματικό κίνδυνο (Επίκαιρα, 30.01.1975)

Ακόμα ένα άρθρο απ’ την Κρύπτη που δημοσιεύτηκε σ’ ένα παλαιό εβδομαδιαίο περιοδικό και γράφτηκε από κάποιον γνωστό μου. Οι αλλαγές είναι ελάχιστες, κυρίως όσον αφορά στις επαναλήψεις λέξεων/φράσεων. Παρακαλούνται οι νεότεροι, που δεν γνωρίζουν παλαιά ονόματα και καταστάσεις, να αντικαταστήσουν, π.χ, το Κίσιντζερ με Μέρκελ_Κ.Κ.

Όπως κάθε καλός πολίτης έτσι κι εγώ διαβάζω τις εφημερίδες και προσπαθώ να μάθω όσο το δυνατόν περισσότερα για τη σημερινή και τη μελλοντική κατάσταση της πατρίδας. Διαβάζω έναν ελεύθερο Τύπο ο οποίος, όπως είμαι σε θέση να γνωρίζω καλύτερα από τους περισσότερους συμπατριώτες (μια και αφιερώνω έξη ώρες της ημέρας πίσω από ένα γραφείο εφημερίδας), προσπαθεί να κάνει τη δουλειά του σωστά, σωστότερα από κάθε προηγούμενη περίοδο της ελληνικής ιστορίας. Έχω όμως κι ένα ακόμη ‘‘αβαντάζ’’- αν μπορεί να το ονομάσεί κανείς έτσι. Δίπλα στο γραφείο μου εργάζονται τα τηλέτυπα του «Αθηναϊκού Πρακτορείου Ειδήσεων» και του «Ασοσιέιτεντ», τα οποία βγάζουν από τρία έως πέντε μέτρα χαρτί την ώρα μεταφέροντας τις ειδήσεις και τον παλμό της Γης και φυσικά και της χώρας. Τα διαβάζω προσεκτικά.

Από τα τηλεγραφήματα- μαμούθ των συνομιλιών του Βλαδιβοστόκ μέχρι τα μικρά που λένε πως έφυγε ένας ελέφαντας από ένα τσίρκο στο Παρίσι, κι από τις δηλώσεις του υπουργού Εσωτερικών του Πινοσέτ μέχρι τις δηλώσεις του υπουργού Εξωτερικών της ‘‘φίλης και γείτονος Τουρκίας’’.

Η ιδέα δεν είναι να διαβάσεις ένα τηλεγράφημα. Η απλή αναφορά της επισκέψεως του Ρώσου επιτετραμμένου στην πρεσβεία της Αιγύπτου στο Λίβανο δεν σημαίνει τίποτα. Η σύνδεσή της όμως με την επίσκεψη του Αμερικανού επιτετραμμένου στην ίδια πρεσβεία μια ημέρα αργότερα μπορεί να σημαίνει πολλά αν συνδεθεί με τις υπόλοιπες ειδήσεις του μεσοανατολικού. Δεν χρειάζεται, βέβαια, να γράψω περισσότερα για να καταλάβετε ότι η εργασία έχει τρομερό ενδιαφέρον.

Το ‘‘ενδιαφέρον’’ όμως είναι το ένα σκέλος της. Το άλλο είναι η καθημερινή αποκάλυψη ενός τεράστιου, απάνθρωπου και ανήθικου παιγνιδιού που παίζεται στον πλανήτη μας

Παίκτες οι λεγόμενες ‘‘υπερδυνάμεις’’. Πιόνια οι λαοί της Γης. Εσείς κι εγώ. Τα παιδιά σας και οι γονείς σας. Η ζωή σας και τα όνειρά σας. Το μέλλον και, φυσικά, το παρελθόν

Δεν υπάρχει καμιά ‘‘ιδεολογία’’ στο παιγνίδι. Δεν υπάρχουν κανόνες και συνθήκες της Γενεύης για τους αιχμαλώτους. Οι ‘‘υπερδυνάμεις’’ κινούν τα μηχανικά τους χέρια και εκατομμύρια άνθρωποι πεθαίνουν ή βρίσκονται ξαφνικά με μισή ή με καθόλου πατρίδα. Άλλοι πάλι ανακαλύπτουν ότι απέκτησαν γη δική τους και σύνορα και έγιναν και μέλη σ’ αυτό το διεθνές φιάσκο και στίγμα που λέγεται Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών και που στην πραγματικότητα είναι Οργανισμός Οργανωμένων Συμφερόντων.

Πάρτε παράδειγμα τους Γείτονες μας. Μεγαλώσαμε με τον ‘‘κομμουνιστικό κίνδυνο’’ από τον Βορρά, ενώ ο πραγματικός κίνδυνος βρισκόταν, εδώ και χίλια χρόνια, στην Ανατολή.

Διαβάστε στις εφημερίδες τις δηλώσεις τους, αισθανθήτε το παιγνίδι που παίζεται σε βάρος της χώρας και θα δείτε ποιος είναι ο σκοπός των μηχανικών χεριών των ‘‘υπερδυνάμεων’’. Λίγες ημέρες πριν, οι Βρετανοί, ο λαός με τα δύο εγκεφαλικά κέντρα, που το ένα βρίσκεται ψηλά και το άλλο στο πίσω μέρος του σώματός, μετέφερε 8.000 Τουρκοκύπριους στα Άδανα, για να μεταφερθούν μετά στο τμήμα του νησιού που κατέλαβαν οι Τούρκοι μετά την πράξη των προδοτών του Ιωαννίδη και της κλίκας του

Ο Εζεμπέλ κάνει δηλώσσεις στη ‘‘Γκάρντιαν’’, το ‘‘Σαρατόγκα’’ πάει στην Σμύρνη και ο Κίσινγκερ εκφράζει την ικανοποίησή του για τις διακοινοτικές συνομιλίες επειδή πλησιάζει η 5η Φεβρουαρίου και το Αμερικάνικο Κογκρέσο, σε μια από τις ανθρωπιστικές του εξάρσεις, θα κόψει τη στρατιωτική βοήθεια προς τη ‘‘φίλην και σύμμαχον’’ χώρα, εκτός εάν ‘‘υπάρξει κάποια πρόοδος στη διευθέτηση του κυπριακού προβλήματος’’

Βγαίνει λοιπόν ο Χένρυ, ‘‘ εκφράζει την ικανοποίησή του δια την πρόοδον’’, η βοήθεια συνεχίζεται, ο Εζεμπέλ μπορεί και κρώζει και τα Τούρκικα τζάμπο μεταφέρουν ανθρώπους στη σκακιέρα, και στην Ελλάδα είμαστε πολύ καλά, ευχαριστώ

Και να ήταν μόνον αυτά! Η ζωή δεν θα ήταν τόσο άσχημη. Το πολύ- πολύ να είχαμε άλλα 500 χρόνια Τούρκικης κατοχής.

Τα άλλα είναι η άρνηση των ανθρώπων και ιδιαίτερα των νέων, να γυρίσουν το βλέμμα προς τον πραγματικό κίνδυνο που απειλεί τη χώρα

Οι εφημερίδες γράφουν για διαδηλώσεις και διαμαρτυρίες εναντίον του ενός κόμματος ή του άλλου, εναντίον του νομοσχεδίου Άλφα ή της αποφάσεως Βήτα, ενώ, αργά αλλά σταθερά, οι ‘‘υπερδυνάμεις’’ ετοιμάζουν το ξεπούλημα της πατρίδας. Κι αυτό μου κάνει ‘‘πολύ μεγάλη εντύπωση’’, όπως λέγαμε και σε κάποια έκθεση ιδεών

Κανείς δεν είναι εναντίον των διαδηλώσεων. Τουλάχιστον κανείς απ’ όσους έχουν κάποιααξία σ’ αυτήν τη Γη. Όμως είναι περίεργο, σ’ αυτήν την τόσο κρίσιμη φάση για τη χώρα μας, να μην κάνουμε διαδηλώσεις εναντίον της Τουρκίας και να κάνουμε εναντίον του ίδιου του κράτους, το οποίο –καλώς ή κακώς- το εψήφισε το 54% του ελληνικού λαού…

Το σημειώνουν, ξέρετε, αυτό το φαινόμενο τα τηλεγραφήματα που έρχονται απ’ όλον τον κόσμο. Το γράφουν και οι έρημες οι εφημερίδες, ίσως όχι φαρδιά- πλατιά.

Κάθομαι και σκέπτομαι λοιπόν μήπως η ‘‘διαμαρτυρία ενάντια στην αντιδραστική πολιτική της κυβέρνησης’’ δεν είναι ένα κεφάλι στρουθοκάμηλου χωμένο μέσα στην άμμο.

Και παρακαλώ τους πλέον θερμόαιμους οργανωτές των διαμαρτυριών να κάνουν προσπάθεια να ‘‘νετάρουν’’ τους στόχους τους, γυρίζοντας την προσοχή τους προς την Ανατολή.

Δεν πρέπει να ξεχνούν ότι από το 1821 και πεντακόσια χρόνια πίσω δεν υπήρχε το ΝΑΤΟ.

Ας αφήσουν λοιπόν τις διαμαρτυρίες γι’ αργότερα, εκτός εάν θέλουν να δουν τα σύνορα της Ελλάδος στη γραμμή Βόλου- Καρδίτσας- Άρτας.

Μόλις τελειώσουμε με τον Εζεμπέλ τότε μπορούμε να ασχοληθούμε με την αντιδραστική πολιτική οποιασδήποτε ‘‘Κυβέρνησης’’.

Υπάρχει βέβαια και η άποψη ότι η σημερινή κυβέρνηση ακολουθεί αντιδραστική πολιτική. Δεν μπορώ όμως να πιστέψω ότι, μετά από επτά χρόνια έσχατης εθνικής προδοσίας και ξεπουλήματος στους ξένους, υπάρχουν Έλληνες που θέλουν να προδώσουν πάλι τη χώρα, είτε είναι πολιτικοί είτε στρατιωτικοί.

ΚΩΣΤΑΣ ΚΑΒΑΘΑΣ 

Advertisements
Από τη στήλη «Άνθρωποι και Αντικείμενα» ενόςμακρινού(;) παρελθόντοςΠεριοδικό «Επίκαιρα», τεύχος 673, 25-06-1981 
Souvenir 1981

Souvenir 1981 (Photo credit: Wikipedia)

Αποβραδίς σκεφτόταν την αυριανή μέρα. Είχε πολλά να κάνει, δουλειές που είχαν μαζευτεί μήνες τώρα, όλο αύριο και αύριο τις πήγαινε μα τώρα είχε φτάσει ο κόμπος στο χτένι. Δεν ήταν δα και τίποτα σπουδαία πράγματα. Το ρημάδι τ’ αυτοκίνητο ήθελε συνεργείο –πήγαινε στα εφτά χρόνια πια, πού να σκεφτεί κανείς να τ’ αλλάξει εκεί που είχαν φτάσει οι τιμές-, έπρεπε να γράψει το παιδί στο σχολείο, να πάει στο μαγαζί μετά, αργοπορημένος είναι αλήθεια, να δει αυτό το χαρτί που του είχαν στείλει «δια υπόθεσίν σας» απ’ την εφορία ή το ΙΚΑ ή το ΤΕΒΕ ή το ΤΣΑ ή κάποιο ταμείο απ’ τα τετρακόσια οκτώ που τον βασανίζουν μια ζωή. Ακόμα, ήθελε να πάει στο οικόπεδο που είχε αγοράσει 450.000 δραχμές τριακόσια τετραγωνικά, να δει μήπως και κατάφερνε να χτίσει το παράνομο στο γιορταστικό τριήμερο, αν όχι όλο τουλάχιστον να ρίξει κολόνες, αν τον βοηθούσε ο φίλος του ο Δημήτρης που είχε το παράπηγμα λίγο πιο κάτω. Σηκώθηκε πρωί, μαύρα χαράματα. Έφτιαξε καφέ, τον ήπιε γρήγορα, βγήκε στο δρόμο κι έκατσε στο τιμόνι του ρημαδιού. Καθώς γύριζε το κλειδί στη μίζα είδε την κλίση στο παρμπρίζ. Βγήκε, την πήρε, παράνομη στάθμευση έγραφε, γύρισε κοίταξε στο πεζοδρόμιο κι ανακάλυψε την πινακίδα φρέσκια- φρέσκια. «Χθες θα την έβαλαν», μουρμούρισε.

Ξεκίνησε. Πρώτη δουλειά συνεργείο. Θα τ’ άφηνε το πρωί, θα το ‘παιρνε το μεσημέρι. Έτσι είχε συνεννοηθεί με το μάστορα απ’ το τηλέφωνο. «Μη σε νοιάζει» του είχε πει, «θα το πάρεις νυφούλα». Το φαντάστηκε με νυφικό και χαμογέλασε πικρά: στο νου το «δια υπόθεσίν σας» και το σχολείο του παιδιού. Ήθελε ιδιωτικό, του είχαν πει, επειδή ήταν προβληματικό κι έπρεπε να το προσέχουν.

Θυμήθηκε τα δικά του χρόνια στο σχολείο. Εκατόν τριάντα παιδιά στην τάξη. Σίγουρα ανάμεσά τους θα υπήρχαν και προβληματικά, μόνο που τότε η λέξη δεν είχε εφευρεθεί.

Ταράχτηκε…

Τριάντα μέτρα εμπρός του αστυφύλακας. Σοβαρός κι αυστηρός του ‘κανε σήμα μ’ ένα κόκκινο παλούκι να σταματήσει δεξιά.

«Καλημέρα σας», είπε τ’ όργανο ευγενικά. «Κάνουμε έλεγχο καυσαερίων, πατήστε γκάζι παρακαλώ…»

Ένα άλλο όργανο έβαλε ένα σίδερο μέσα στην εξάτμιση. Ένα τρίτο παρακολουθούσε με σοβαρότητα ένα κουτί.

«Τι είναι τούτο;» τόλμησε.

«Εκπέμπετε άνω των 5% μονοξείδιο του άνθρακος κατ’ όγκον. Αφαίρεση αδείας, διπλώματος και παραπομπή στο δικαστήριο. Η ποινή είναι τρεις μήνες φυλακή άνευ εξαγοράς αν το κάνετε κατά λάθος κι έξι μήνες φυλακή άνευ εξαγοράς αν το κάνετε εξεπίτηδες… ».

«Κάνω ποιο, εξεπίτηδες;» τόλμησε να ρωτήσει.

«Άδεια και δίπλωμα παρακαλώ» είπε σοβαρό το όργανο, «ξηλώστε του τις πινακίδες» συμπλήρωσε, και δυο με γκρι στολές και κατσαβίδια έπεσαν επάνω και, σε δέκα δευτερόλεπτα, οι πινακίδες του αυτοκινήτου του βρίσκονταν μέσα σε μια πλαστική σακούλα, τακτικά τοποθετημένες μαζί με τις βίδες.

«Ρυπαίνετε την ατμόσφαιρα με την εξάτμισή σας», είπε ο επικεφαλής αλλά αυτός ούτε που κατάλαβε. Τι ήξερε από μονοξείδια και υπεροξείδια; Στο μαγαζί το χρησιμοποιούσε το ρημάδι, μετέφερε λεκάνες και νιπτήρες στις οικοδομές, πήγαινε και Κυριακή παρά Κυριακή μια βόλτα με την οικογένεια.

Θύμωσε, είναι αλήθεια, αλλά μετά σκέφτηκε πως ίσως ήταν μια ευκαιρία να το μαζέψει κιόλας. Ήθελε, εκτός από μπουζί- πλατίνες και ντεμπραγιάζ και φρένα και λάστιχα κι ο θερμοστάτης ξεκόλλημα για να ‘βλεπε γιατί έκαιγε τόσα λάδια. Πιο πολύ λάδι από βενζίνη έκαιγε.

Έβαλε το χαρτί της τροχαίας στο τζάμι, πήγε στο συνεργείο, είπε τα καθέκαστα, ζήτησε να γίνουν οι δουλειές στο αυτοκίνητο.

Έφυγε με το λεωφορείο για την Αθήνα, πήγε στο μαγαζί, πήρε το «χαρτί», πήγε στο ταμείο, πληροφορήθηκε πως έπρεπε να πληρώσει 200 χιλιάδες που δεν είχε εισπράξει.

«Μα δεν τα ‘χω εισπράξει» παραπονέθηκε. «Πώς να πληρώσω;»

«Αν δεν πληρώσεις σου κάνουμε κατάσχεση» απάντησαν. Ξαναπήγε στο μαγαζί κι άρχισε τα τηλέφωνα μήπως και μαζέψει τίποτα λεφτά απ’ αυτά που του χρωστούσαν.

Μάταιος κόπος…

Ο ένας έλειπε, ο άλλος ήταν βαριά άρρωστος, του τρίτου είχε πεθάνει η μάνα, του τέταρτου είχε πάθει καρκίνο η αδελφή.

Σκέφτηκε να δανειστεί, έπρεπε όμως να πάει στα Μελίσσια, αυτοκίνητο δεν είχε. Σκέφτηκε και τον τόκο. Τρία τοίς εκατό το μήνα ήθελε ο θεομπαίχτης.

Τώρα για το παιδί, είπε στον εαυτό του κι αισθάνθηκε κουρασμένος και λυπημένος. Δεν μπορούσε να χωνέψει που του αφαίρεσαν άδεια, δίπλωμα και πινακίδες, επειδή, λέει, ρύπαινε την ατμόσφαιρα. Τι ήξερε αυτός από ρυπάνσεις; Μηχανικός ήταν; Και μετά τι να ‘κανε; Το πήγε στο μάστρο- τάδε, το πήρε, πλήρωσε και 15.000 και του είπε πως ήταν σαν καινούριο. Αυτός έφταιγε που κάπνιζε;

Στο ιδιωτικό τον υποδέχτηκε ο διευθυντής. «Θέλετε να πάρουμε το γιο σας στο σχολείο;».

«Μάλιστα».

«Ξέρετε, φέτος είμαστε πλήρεις. Ίσως του χρόνου, αν πάρετε σειρά…».

«Ξέρετε. Είναι ανάγκη. Ο Θανασάκης είναι προβληματικός. Δεν παίρνει τα γράμματα. Μαλώνει. Θέλει παρακολούθηση…».

«Θα δούμε» απάντησε ο διευθυντής «ίσως κάτι μπορέσουμε να κάνουμε αλλά μπορεί να στοιχίσει κάτι πάρα πάνω…».

Έφυγε.

Τα τελευταία του χιλιάρικα στο ταμείο του σχολείου. «Εδώ έχουμε παιδιά της καλή κοινωνίας», είπε ο διευθυντής καθώς τον ξεπροβόδιζε. «Το παιδί θα γνωριστεί με καλό κόσμο».

Το μυαλό του έτρεξε πάλι στο Δημοτικό του σχολείο Προσπάθησε να θυμηθεί αν κάποιο απ’ τα κουρεμένα «γουλί» παιδιά του ’50 ήταν της καλής κοινωνίας. Δεν ήταν, συμπέρανε. Κι όμως όλοι οι παλιοί του φίλοι ήταν καλοί άνθρωποι.

Πήρε το λεωφορείο. Κατέβηκε στο Κίτζι, περπάτησε μέχρι το οικόπεδο.

Γύρω τους οργασμός. Οι πάντες έχτιζαν παράνομα. Ένας φτωχούλης μοίραζε φυλλάδια. Πήρε ένα. Ατομικές μπετονιέρες, έγραφε.

Ατομικές μπετονιέρες! Του θύμισε το ατομικό γιουβέτσι. Σκέφτηκε να παραγγείλει μια μερίδα μπετονιέρα.

«Κι η αστυνομία; Το πολεοδομικό;» ρώτησε τον τύπο που ‘φτιαχνε πανωσήκωμα. Ο τύπος τον κοίταξε λες κι έβλεπε άνθρωπο απ’ τον Άρη.

«Τι τσαμπουνάς μωρέ;» είπε στο τέλος, «ξένος είσαι;».

Πέρασε η μέρα. Έβαλε κάτι πέτρες στο οικόπεδο, πότισε και τα δεντράκια που ‘χε φυτέψει, κουράστηκε, αργά τ’ απόγιομα γύρισε στο τριάρι στο Περιστέρι.

Πέρασε κι ή άλλη μέρα, πήγε στο συνεργείο για το ρημάδι.

«Όλα έτοιμα;» ρώτησε.

«Κούκλα» τ’ απάντησαν.

«Πόσα;» 

«35.000» 

Έκανε φασαρία, παραπονέθηκε, πολλά λεφτά είπε, τον απείλησαν ότι δε θα του το δώσουν.

Πλήρωσε κι έφυγε.

Απ’ την εξάτμισή του έβγαινε ένας μαύρος καπνός, τα φρένα δεν έπιαναν, ο συμπλέκτης πατινάριζε.

«Τίποτα δεν έκαναν;» αναρωτήθηκε.

Τίποτα, Έλληνα πολίτη.

Υ.Γ. Στο δρόμο κάποιος τον πρόσβαλε. «Αμόρφωτε» του ‘πε «ούτε που ξέρεις τον Ρεμπώ, τον Μέηλερ. Πώς θα πας μπροστά στη ζωή;»

Σκέφτηκε το προβληματικό παιδί του. «Αυτό θα μορφωθεί» είπε φωναχτά χωρίς να το πιστεύει.

ΚΩΣΤΑΣ ΚΑΒΑΘΑΣ

Οι ηθικοί αυτουργοί – Τεύχος 536

Το ερώτημα που τίθεται είναι τεράστιο, αποφασιστικό για το παρόν και το μέλλον του ανθρώπου, που δεν είναι δυνατό ν’ αντιμετωπίζεται με την ελαφρότητα και την ανευθυνότητα που το αντιμετωπίζουν οι ανησυχούντες κουλτουριάρηδες της χώρας αυτής. Αναφέρομαι στην τεχνολογία και στις εφαρμογές της και στη χαριτωμένη διαμάχη που έχει ξεσπάσει ανάμεσα στα περίεργα αυτά υπο – προϊόντα του ευκράτου κλίματος της χώρας μας και στους Επιστήμονες.

Δεν περνάει ημέρα που να μη διαβάσω ένα πύρινο, «προβληματισμένο» άρθρο, στο οποίο ο (ή η) συντάκτης του ζητά την κατάργηση των εργοστασίων, των ναυπηγείων, των λεωφορείων, των αυτοκινήτων, των καλοριφέρ, των αεροπλάνων, των διαστημοπλοίων, των σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από τη διάσπαση του ατόμου και την «επιστροφή στις ρίζες» στη φύση και σε άλλες εποχές και περιοχές, που συναντώνται εν αφθονία στις κεφαλές των επαγγελματιών ερασιτεχνών.

Προσπαθώ να καταλάβω ποιο είναι το σημείο εκκίνησης όλων τούτων των καθυστερημένων προστατών του περιβάλλοντος και γιατί τα λένε όλα τούτα, αλλά, μέχρι σήμερα, έχω σημειώσει μηδέν πρόοδο.

Ειλικρινά δεν μπορώ να κατανοήσω τη φράση «κάτω η τεχνολογία και η βιομηχανική ανάπτυξη» ύστερα από διακόσια χρόνια αδιάκοπης προσπάθειας για… ανάπτυξη!

Θυμάμαι ακόμα τις εποχές που οι ίδιοι άνθρωποι καταφέρονταν με βέλη σκωπτικά εναντίον της υπανάπτυκτης «ψωροκώσταινας» και ζητούσαν την εκβιομηχάνισή της αλλιώς…

Θυμάμαι ακόμα τις «καμπάνιες» για την έλλειψη των… δρόμων, των αυτοκινήτων, των λεωφορείων, των λιμένων, των αεροδρομίων… Και παρακολουθώ με δικαιολογημένηέκπληξη τη λυσσασμένη τους αντίδραση ενάντια στα αντικείμενα και όχι, όπως θάπρεπε, ενάντια στους εγκληματικά ανίκανους χειριστές τους που επέτρεψαν στις μηχανές να καταστρέψουν το περιβάλλον.

Όπως κι εκείνος ο ανεκδιήγητος αξιωματικός της Τροχαίας που μου έλεγε πως τ’ αυτοκίνητα σκοτώνουν τους πεζούς (και το πίστευε), έτσι και τούτοι οι καλλιτεχνίζοντες, ανησυχούντες, αλληλοεπιδεικνυόμενοι «κουλτουριάρηδες» προσπαθούν να μας πείσουν ότι φταίνε τα… εργοστάσια και τ’ αυτοκίνητα, τα πλοία και τ’ αεροπλάνα που καταστρέφεται το περιβάλλον.

Κι επειδή οι περισσότεροι από δαύτους δεν ξέρουν τι είναι και πώς λειτουργούν όλες τούτες οι μηχανές, κολλάνε μια ταμπέλα πάνω σ’ όλες, που λέει Τεχνολογία, και καταφέρονται κατά της… ταμπέλας.

Αν, για 30 μόνο δευτερόλεπτα, προσπαθήσουμε να σκεφτούμε αντικειμενικά το πρόβλημα θα δούμε ότι ΠΟΤΕ, ΚΑΝΕΝΑ ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ δεν χτίστηκε μόνο του, δεν λειτούργησε μόνο του, δεν μόλυνε μόνο του. Τα εργοστάσια-όπως και τ’ αυτοκίνητα- είναι πράγματα που τα χειρίζονται άνθρωποι.. Αν λοιπόν τούτοι οι άνθρωποι είναι ανίκανοι να τα χειριστούν σωστά, τότε έχουμε καταστροφή και θάνατο. Και για τα δυο όμως αμέτοχοι είναι οι… κινητήρες ντήζελ και οι λαμαρίνες της καροσερί!

Υπεύθυνες για την έλλειψη προδιαγραφών ασφάλειας και καθαριότητας των εργοστασίων είναι οι κρατικές υπηρεσίες.

Αυτές έπρεπε να γνωρίζουν πώς λειτουργούν οι μηχανές, τι κινδύνους παρουσιάζει η χρήση τους και πώς οι κίνδυνοι προλαμβάνονται. Αυτές έπρεπε να θέσουν τις προδιαγραφές λειτουργίας. Και άλλες υπηρεσίες να ελέγχουν τη σωστή λειτουργία τους.

Αν η Τεχνολογία καταστρέφει το περιβάλλον υπεύθυνοι είναι οι ανίκανοι κρατικοί υπάλληλοι.

Απ’ αυτούς αρχίζουν και σ’ αυτούς τελειώνουν τα πάντα. Τα σίδερα των χαλυβουργείων, οι δεξαμενές των διυλιστηρίων, οι κινητήρες των αεροπλάνων, τα ηλεκτρονικά μέσα- ακόμα και οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές- δεν έμαθαν ακόμα να κάνουν του κεφαλιού τους!

Στη χώρα τούτη όμως τίποτα δεν είναι πιο εύκολο από τη γενίκευση. Άνθρωποι που δεν μπορούν να ξεχωρίσουν τη διαφορά ανάμεσα σ’ ένα τυπωμένο κύκλωμα και σε μια πρίζα τηλεφώνου, άρχισαν τις επιθέσεις εναντίον της τεχνολογίας και κατάφεραν να αποπροσανατολίσουν τον κόσμο που τώρα περιμένει την επιστροφή στην Εδέμ.

Κανείς– ούτε ακόμα και το εργοστάσιο του Σεβέζο- δεν έχει κάνει τόσο μεγάλο κακό στο Περιβάλλον όσο τούτοι οι περίεργοι (και περίεργες) αρθρογράφοι.

Με την αντιδραστική και ανόητη τοποθέτησή τους τραβούν την προσοχή του κόσμου από τα αληθινά προβλήματα, επιδεινώνοντας έτσι την κατάσταση.

Αντί να κατακεραυνώσουν την «αρμόδια υπηρεσία» του υπουργείου τάδε, που έδωσε την άδεια λειτουργίας, χωρίς να επιβάλει πρώτα τους όρους του, ορμούν σαν λυσσασμένοι εναντίον των τοίχων και της τσιμινιέρας του εργοστασίου! (Τρανό παράδειγμα η Ελευσίνα). Το αποτέλεσμα είναι να σπάνε κάθε φορά τα μούτρα τους. Τους παρακολουθώ με συμπάθεια όλους τούτους, όπως παρακολουθώ με συμπάθεια κι όλους μας, που υποφέρουμε από την εγκληματική αδιαφορία και άγνοια των μανδαρίνων των κρατικών υπηρεσιών. Δεν απογοητεύομαι όμως… Γιατί ξέρω ότι οι Επιστήμονες αγρυπνούν. Καμιά ελπίδα δεν είναι μεγαλύτερη από την ελπίδα της επιστήμης.

ΚΩΣΤΑΣ ΚΑΒΑΘΑΣ

Μετά την mega μηχανή των Ολυμπιακών Αγώνων, αυτή τη φαραωνική εκδήλωση της ντόπας και των λαμόγιων τους «αθλητισμού», αύριο ξεκινάει μία ακόμοι αποκαλούμενοι «Special Olympics» που, στο όνομα της «ψυχολογικής υποστήριξης» των ΑΜΕΑ οργανώνεται ένα παράλληλο τσίρκο. Από αυτό σιτίζονται ξεπεσμένοι «αριστοκράτες», κατασκευαστές πανώ και διαφμιστικών πινακίδων, τρώνε  τύποι και τύπισες που δεν τους ξέρει ούτε ο θυρωρός της  μεζονέτας τους και, γεινά, κάνουν πάρτι εκατομμυρίων ευρώ εκμεταλλευόμενοι τον ανθρώπινο πόνο.

Τι θα έκανα εγώ αν ήμουν «κράτος»; Θα απαγόρευμα με νόμ ο το αίσχος και θα διέθετα τα εκατομμύρια για να κάνω τη ζωή και την υγεία των ΑΜΕΑ καλύτερη

 

Επίκαιρα τ. 596, 03/01/1980

 

«Θα ήθελα μια κοινωνία χωρίς αυτοκίνητα και αεροπλάνα. Nα μπορώ να κυκλοφορώ στις πλατείες, να παρακολουθώ παραστάσεις θεάτρων, απαγγελίες ποιημάτων, να επικοινωνώ με τους συνανθρώπους μου. Αυτή θα ήταν η ιδανική κοινωνία για μένα…».

Άμεση η αντίδραση του τεχνοκράτη. «Αυτά είναι ουτοπίες. Ο άνθρωπος πρέπει να χρησιμοποιεί μηχανές, να χτίζει, να κινείται με αυτοκίνητα, να χρησιμοποιεί αεροπλάνα Αυτό που εσύ ονομάζεις καταστροφή, εγώ ονομάζω εξέλιξη. Τίποτα δεν πρέπει να μείνει ανεκμετάλλευτο»

Και οι δύο έσφαλαν πηγαίνοντας στα άκρα, αποπροσανατολίζοντας όσους τους άκουγαν.

Από τη μία στείροι τεχνοκράτες απ’ την άλλη κουλτουριασμένοι . Μαύρα ή άσπρα. Άνθρακας ή πυρηνικοί σταθμοί. Γαϊδούρια ή αυτοκίνητα. Ποτέ δεν ακούστηκαν οι προτάσεις μιας νέας γενιάς επιστημόνων που προσπαθούν (και καταφέρνουν) να παντρέψουν την τεχνολογική εξέλιξη με την προστασία του περιβάλλοντος (παράδειγμα η απορρύπανση του Τάμεση). Η ανθρωπότητα δεν μπορεί να επιστρέψει στα γαϊδουράκια για τον απλό λόγο ότι τα 10(;) δισεκατομμύρια, που θα αποτελούν τον πληθυσμό του πλανήτη έχουν ήδη σοβαρά προβλήματα επιβίωσης για να μπορούν να θρέψουν και τα συμπαθή τετράποδα.

Καλώς ή κακώς οι κοινωνίες εξελίχτηκαν όπως εξελίχτηκαν. Το «μπετόν» ήταν επακόλουθο των πληθυσμιακών πλημμύρων που κάλυψαν τις πόλεις του 20ου αιώνα. Το αυτοκίνητο, το αεροπλάνο, η διάσπαση του ατόμου, η εκμετάλλευση της ηλιακής ενέργειας έπρεπε να ’ρθουν, γιατί είναι τμήματα της εξέλιξης.

Άκουγα πρόσφατα κάποιον που ευχόταν να μην υπήρχαν τα αεροπλάνα για να μην πέφτουν και σκοτώνεται ο κόσμος! Ο σκοταδισμός του μεσαίωνα είναι παρών. Κάψτε τους αδελφούς Ράιτ, σταυρώστε τους Άρμστρονγκ και Γκαγκάριν. Γκρεμίστε τον ISS γιατί υπάρχει φόβος να πέσει στο κεφάλι «αθώων ανθρώπων». Εξαφανίστε το αυτοκίνητο γιατί ρυπαίνει και σκοτώνει. Ποτέ δεν αναζητήθηκε ο πραγματικός υπεύθυνος, που είναι ο άνθρωπος πίσω από το σχεδιαστήριο, το τιμόνι, το συνεργείο. Σε χώρες σαν τη δική μας, οι λαμαρίνες πήραν ανθρώπινες διαστάσεις και είδαμε «αυτοκίνητα δολοφόνους» να κινούνται σε «δρόμους καρμανιόλες» και να διασχίζουν «φονικά πέταλα»

Οι κυβερνήτες των ευρωπαϊκών χωρών αλλά και οι κυβερνήσεις των χωρών του λεγόμενου Τρίτου Κόσμου ποντάρουν στο αυτοκίνητο και στη βιομηχανία του.

Επενδύσεις δισεκατομμυρίων δολαρίων έγιναν ή θα γίνουν μέσα στα επόμενα χρόνια στην Ισπανία, στην Πορτογαλία, τη Γαλλία, την Αγγλία, τη Δυτική Γερμανία.

Τα κέντρα ερευνών των βιομηχανιών εργάζονται ασταμάτητα για τη σχεδίαση, εξέλιξη και τελειοποίηση μικρότερων αυτοκινήτων, με οικονομικούς κινητήρες, με άψογη αεροδυναμική, με μικρό βάρος, αναρτήσεις που θα εξασφαλίζουν μεγάλο βαθμό ενεργητικής ασφαλείας και πλαίσια που θα προφυλάσσουν- λόγω της σχεδίασής τους- περισσότερο από τα παλιά σιδερικά σε περίπτωση ατυχήματος.

Η δεκαετία του ’70 και τα γεγονότα της λειτούργησαν καταλυτικά στην εξέλιξη. Οι πανίσχυρες οικονομοπολιτικές ενώσεις έφαγαν τα περιττά μπιχλιμπίδια και άφησαν το αυτοκίνητο στην πραγματική του μορφή: ένα μέσο μεταφοράς για τους πολίτες της Γης που τους επιτρέπει να κινούνται γρήγορα και με ασφάλεια από το ένα μέρος στο άλλο χωρίς να καταστρέψουν, χωρίς να σπαταλούν (σε σύγκριση με το τι καταναλώνουν).

Και το δικαίωμα της αυτοκίνησης κανείς δεν μπορεί να το αμφισβητήσει. Το έχουν ή το επιζητούν οι πολίτες της Γαλλίας αλλά και της Τσεχοσλοβακίας, της Βρετανίας αλλά και της Βουλγαρίας, της Ιταλίας αλλά και της Ιαπωνίας, της Τουρκίας και της Φινλανδίας, των ΗΠΑ και της Σοβιετικής Ένωσης.

Σωστό… Υπάρχουν χώρες με πολίτες που δεν έχουν να φάνε, τη στιγμή που σε άλλες η βενζίνη ξοδεύεται για ταξίδια στις Μπαχάμες.

Πάντα υπήρχαν.

Και πάντα θα υπάρχουν. Προσπάθεια των νέων τεχνοκρατών δεν είναι να εξαφανίσουν τις διαφορές αλλά να τις ελαττώσουν.

Μ’ αυτήν την αρχή ξεκίνησαν σοβαρές έρευνες στα μέσα της δεκαετίας με στόχο την ανακάλυψη νέων πηγών ενεργείας για νέους τρόπους αυτοκίνησης.

Οι νέοι επιστήμονες ερευνούν τις δυνατότητες των κινητήρων υδρογόνου, fuel cells, των μιγάδων κινητήρων βενζίνης- συσσωρευτών, των στροβίλων, των αμιγών ηλεκτροκινητήρων, χωρίς βέβαια να απομακρύνονται από την προσπάθεια του παλιού καλού κινητήρα εσωτερικής καύσης.

Κανείς, από το Ντιτρόιτ μέχρι το Τολιάτιγκραντ, από το Μπαλινκούρ μέχρι το Μλαντά Μποντεσλάβ, από το Τορίνο μέχρι το Τόκιο, δεν σκέπτεται πως η εποχή της αυτοκίνησης θα τερματιστεί. Πως θα αλλάξει μορφή ναι, αλλά, πως θα εξαφανιστεί… Αυτό είναι αποκλειστικό προνόμιο μιας περίεργης ιντελινγκέντσιας που ευδοκιμεί ιδιαίτερα σε μεσογειακά κλίματα όπου υπάρχει άφθονος χρόνος για χάσιμο.

Δυό τάσεις παρουσιάστηκαν αμέσως μετά το σόκ του ’73. Η μιά ήθελε να κατασκευαστούν μικρά «φτωχά» αυτοκίνητα, σαν τα Ιζέτα, τα Γκογκομόμπιλ και τα Μέσερσμιτ που έκαναν την εμφάνισή τους αμέσως μετά τον πόλεμο και που πολλοί Έλληνες θυμούνται καλά

Η άλλη ήθελε μικρά αυτοκίνητα φορτωμένα με «αξεσουάρ» κάθε μορφής και είδους. Λιτότης με πολυτέλεια, κραύγαζαν οι διαφημίσεις στις εφημερίδες και την τηλεόραση, παρασύροντας ακόμα πιο βαθιά στο σκοτάδι της άγνοιας τον καταναλωτή.

Όπως ήταν φυσικό, το απληροφόρητο αγοραστικό κοινό έκανε την εκλογή του: Διάλεξε… την πολυτέλεια αδιαφορώντας για την ανεπάρκεια των οργάνων ελέγχου, από τα λάστιχα και τα φρένα μέχρι τις αναρτήσεις και το βάρος. Για μια στιγμή φάνηκε ότι η Ευρώπη (για την Αμερική αρνούμαι να μιλήσω!) βάδιζε σταθερά στο δρόμο του αρχοντοχωριατισμού στις μεταφορές. Μιά ψεύτικη ευφορία κατέλαβε κοινό και κατασκευαστές μέχρι τη Μάχη της Τεχεράνης, την πιο σημαντική- για τις διεθνείς εξελίξεις- ημέρα των τελευταίων 30 χρόνων.

Η πτώση του καθεστώτος του σάχη και η άνοδος στην εξουσία του Χομεϊνί, δεν ήταν ένα απλό πολιτικο- στρατιωτικό γεγονός ούτε ένα ξέσπασμα θεοκρατισμού, όπως πολλοί προσπαθούν να μας κάνουν να πιστέψουμε.

Τα γεγονότα στην Περσία ήταν (και είναι) το μεγάλο χέρι που γύρισε μια σελίδα ανοιγμένη για χιλιάδες χρόνια.

Στον πολιτικό τομέα απέδειξε πως τα κίττυ χωκ και τα μιντγουέη είναι άχρηστα μπροστά στην αποφασιστικότητα ενός λαού (και του ηγέτη του).

Στον τεχνολογικό τομέα απόδειξε πόσο εύθραυστη ήταν (και είναι) η παλιά τεχνολογία του «δυτικού και του ανατολικού» κόσμου, πόσο ανόητα, μυωπικά ήταν προσκολλημένη στο πετρέλαιο και πόσο εύκολο ήταν να τιναχτεί στον αέρα.

Ακόμη λειτούργησε σαν μηχανισμός προειδοποίησης, που ο στριγγός του ήχος ακούστηκε παντού: από τα σιωπηλά ψηλοτάβανα δωμάτια του Γουάιτχωλ μέχρι τους βαριά διακοσμημένους διαδρόμους του Κρεμλίνου και από τους κλινικούς διαδρόμους του Λάνγκλυ στην Βιρτζίνια μέχρι τον Λευκό Οίκο και τα άλλα κέντρα αποφάσεων όπου και αν βρίσκονταν.

Οι παλιές αντιλήψεις ήταν νεκρές. Η εποχή της αφθονίας είχε τελειώσει. Το παιγνίδι του κρυφτού πίσω από νομικίστικα παραβάν είχε πεθάνει. Οι Πέρσες σημάδευαν τον δρόμο για το στένεμα που οδηγούσε στον 21ο αιώνα. Οι Αμερικάνοι έπρεπε να ξεχάσουν τα θηλαστικά τους, οι Ευρωπαίοι έπρεπε να σφίξουν τις ζώνες τους, οι χώρες του Τρίτου κόσμου έπρεπε να πάρουν τη θέση που δικαιωματικά τους ανήκε.

Ξαφνικά, το αυτοκίνητο και η αυτοκίνηση δεν ήταν πια όπως παλιότερα.

Είχε αρχίσει να παρουσιάζεται ηθικό πρόβλημα!

Και το πρόβλημα αυτό μπορούσε να λυθεί με δύο τρόπους (για να εξαφανιστεί ούτε λόγος).

Ο ένας ήταν η… επιστροφή στις ρίζες, που αναφέραμε στην αρχή. Οι χλαμύδες και τα γαϊδούρια και οι ασθένειες που θα ακολουθούσαν λόγω κοπριάς. Ο άλλος ήταν η έρευνα και εξέλιξη για περισσότερο ανθρώπινα, λιγότερο σπάταλα, περισσότερο ασφαλή μέσα μεταφορών. Ο ένας ήταν η επιστροφή της τεχνολογίας των κινητήρων μερικές δεκάδες χρόνια πίσω, έτσι που, με τους χαμηλούς ρυθμούς περιστροφής και τις μεγάλες διαδρομές των εμβόλων να γίνει δυνατή μια μικρή μείωση της κατανάλωσης. Ο άλλος ήταν η «σμίκρυνση» των κινητήρων και η ελαχιστοποίηση των αποδόσεων. Τελικά ακολουθήθηκε ο δεύτερος δρόμος σε συνδυασμό με μια σοβαρή προσπάθεια για τη μείωση του βάρους των αυτοκινήτων.

Τίποτα όμως δεν έκανε μεγαλύτερη εντύπωση στους παρατηρητές των τεχνολογικών εξελίξεων από την εισβολή των ηλεκτρονικών στα αυτοκίνητα (και στα αεροπλάνα). Η υπόσχεση για τη συνεχή μείωση του κόστους των μικροκυκλωμάτων (αληθινή) σε συνδυασμό με τις άπειρες δυνατότητες που προσφέρουν έκανε τους κατασκευαστές να στραφούν προς τα εκεί.

Είναι σίγουρο ότι μέσα στα επόμενα δύο χρόνια, η επανάσταση που άρχισε το 1977-78 θα βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη και οι μικροϋπολογιστές θα ελέγχουν τα όργανα… ελέγχου, τις αναφλέξεις, τα συστήματα ψεκασμού καυσίμου (τα καρμπυρατέρ θα εξαφανιστούν), τα κυκλώματα πέδησης, επιτάχυνσης, μέγιστης ταχύτητας, βελτιώνοντας έτσι την κατανάλωση του οποιουδήποτε καυσίμου θα χρησιμοποιούν τα αυτοκίνητα της δεκαετίας του ’80.

Πέρα απ’ αυτό διαγράφεται λαμπρό το μέλλον των εναλλακτικών κινητήρων που σημαντικότερος απ’ όλους είναι ο κινητήρας υδρογόνου.

Σύντομα τα τεχνικά προβλήματα θα λυθούν και το αυτοκίνητο, στη σημερινή του ή σε κάποια προηγμένη μορφή, θα εξακολουθεί να βρίσκεται κοντά μας.

Τότε όμως δεν θα μολύνει, δεν θα καταστρέφει, αλλά απλώς θα μεταφέρει, κάτι που φαίνεται να ξεχάστηκε θαμμένο κάτω από τόννους χειρόγραφα με «σημασία» και «προβληματισμό».

Τη μεταφορά, τη δυνατότητα της επίσκεψης, της ανταλλαγής προϊόντων τη χρειάζονται και τη θέλουν όλοι οι άνθρωποι. Τα αυτοκίνητα της δεκαετίας του ’80 θα την προσφέρουν πενήντα φορές καλύτερα από τα αυτοκίνητα της δεκαετίας της Αλλαγής, της δεκαετίας του ’70.

Για το 1990 και το2000;

Δεν ξέρω.

Εύχομαι μόνο το προνόμιο της αυτοκίνησης να το έχουν όλοι οι άνθρωποι της γης. Είτε με αυτοκίνητα, είτε με ατομικές πτητικές συσκευές.

Μόνο μ’ αυτόν τον τρόπο θα μπορούν να επισκέπτονται άλλους τόπους και να επικοινωνούν με άλλους ανθρώπους.

Αν το προνόμιο της αυτοκίνησης χαθεί, τότε οι άνθρωποι θα αιχμαλωτιστούν από μια τεράστια οθόνη τηλεόρασης που θα μιλάει, θα ακούει και θα βλέπει. Και τότε το «1984» δεν θα είναι ένα βιβλίο επιστημονικής φαντασίας αλλά μια απάνθρωπη πραγματικότητα.

(Φωτογραφία χωρίς λεζάντα)

ΚΩΣΤΑΣ ΚΑΒΑΘΑΣ

 

 

 





Αρέσει σε %d bloggers: